Réamhrá: Cuireadh an pólasaí seo le chéile ag cruinniú foirne ar an 30/09/10 agus as sin tháinig polasaí athdhréachtaithe. Bhí an foireann iomlán i láthair ar an lá. Cuireadh an cód athdréachtaithe os comhair an Bord Bainistíochta ar 04/10/10 agus rinneadh moltaí uaidh sin. Cuireadh é ansin os comhair na tuismitheoirí uilig ag an mór chruinniú tuismitheoirí ar an 07/10/10. Iarradh orthu moltaí/tuairimí a thabhairt roimh an 22/10/10.
Réasúnaíocht
Rinneadh athbhreithniú ar an gcód seo mar
- Mhothaigh an foireann iomlán go raibh gá leis mar ní raibh muid ar aon fhocal faoi na straitéisí chun déileáil le mí-iompraíocht/dea-iompraíocht sa scoil.
- Bhí an foireann scoile ag iarraidh bheith cinnte go mbeadh atmasfear dearfach foghlama sa scoil.
- Bhí sé riachtanach faoin Acht Oideachas 2000.
- Bhíomar ag cloí le coinníollacha dlíthiúil mar atá leagtha amach sa leabhran “Cód Iompair a Fhorbairt : Treoirlínte i gcomhair Scoileanna” NEWB 2008
Baint le spiorad na Scoile
Cuireadh an polasaí seo le chéile ag deánamh tagairte do na luachanna sa scoile, an co-oibriú idir fhoireann, tuimitheoirí agus páistí agus an t-atmasfeár oirfideach atá mar chroí-lár na scoile seo.
CÓD IOMPRAÍOCHTA
(Athbhreithnithe 30/09/10)
Is iad na haidhmeanna a ghabhann leis an gcód iompraíochta
- Treoir a thabhairt do dhaltaí, múinteoirí agus tuismitheoirí maidir le hionchais iompraíochta.
- Go bhfeidhmeoidh an scoil le héifeacht agus go sábháilte.
- Go ndéanfar forbairt ar fhéinmheas daltaí agus go gcuirfear dea-iompraíocht chun cinn.
- Go gcothófar forbairt mothú freagrachta agus féinsmachta ins na daltaí, bunaithe ar chomh-mheas, cásmhaireacht agus caoinfhulaingt.
- Cásmhaireacht a chothú i dtaobh daoine eile agus i dtaobh na timpeallachta.
- Cinntiú go mbíonn ar chumas múinteoirí a gcuid oibre a dhéanamh gan briseadh isteach.
Cur i bhfeidhm
- Tá páirt le glacadh ag gach ball de chomhphobal na scoile maidir leis an Cód Iompraíochta a chur i bhfeidhm.
- Beidh a laghad rialacha ann agus is féidir, cuirfear an bhéim ar dea-iompraíocht agus úsáidfear smachtbhannaí go cothrom agus go comhseasmhach, aois an phaiste tógtha san áireamh chomh maith le éagsúlachtaí indibhidiúla. Tabharfar spreagadh agus aithint don dea-iompraíocht.
- Nuair a bhíonn deacrachtaí ann, cuirfear fios ar na tuismitheoirí gan mhoill.
Treoirlínte Ginearálta chun dea-iompraíocht a spreagadh
- Glactar leis go ndéanfaidh daltaí iad féin a iompar le comh-mheas agus cúirtéis i gcónaí, le daoine fásta agus le daltaí eile. Ní ghlacfar le iompar a chuireann isteach ar chearta daltaí eile maidir le cúrsaí oideachais nó cúrsaí sábháilteachta.
- Glactar leis go mbeidh daltaí cúramach maidir le réadmhaoin na scoile agus go gcoimeádfaidh siad an timpeallacht glan agus saor ó bhruscar.
- Glactar leis go mbeidh cuma néata ar dhaltaí, go mbeidh leabhair agus fearas cuí ina seilbh agus go mbeidh siad i láthair san áit cheart agus in am. (seoomra ranga, halla don damhsa/Gearmáinís)
- Glactar leis go ndéanfaidh daltaí mar a deirtear leo sa rang, go n-
- oibreoidh siad go díograiseach agus go ndéanfaidh siad tionscadail a thabhairt suas agus caoi mhaith orthu.
- Glactar leis go mbeidh daltaí i láthair gach lá muna mbíonn cúis mhaith ag cur bac orthu, agus sa chás sin is cóir go gcuirfidís an t-eolas chun na scoile ag úsáid an Foirm Oifigiúil Neamhláithreachta Scoile.
Bulaíocht
Sainmhínítear bulaíocht mar seo: forrántacht a athdhéantar ag duine nó grúpa i gcoinne duine nó daoine eile a d’fhéadfadh a bheith i bhfoirm cainte, siceolaíoch nó fisiciúil.Is iad na gnáthchineálacha bulaíochta ná tadhaill fisiciúil le forrántacht, leasainmneacha maslacha, imeaglú, sracadh, aonrú agus maslaí. Ní ghlacfar le bulaíocht agus beifear ag súil le comhoibriú leis an scoil an t-am go léir, maidir le déileáil le cásanna bulaíochta i gcomhréir le polasaí frithbhulaíochta na scoile.
Dea-iompraíocht a dhearbhú
Bíonn féindisciplin feabhsaithe mar thoradh nuair a déantar treisiú dearfach ar dhea-iompraíocht, agus leagaimidne béim níos mó ar dreasachtaí agus luaíochtaí in ionad smachtbhannaí.
Straitéisí/Dreasachtaí
- Moladh a chur in íúl.
– cogar ar leataobh
– sa halla ag an tionóil ar an Luan
- Nóta a scríobh i gcóipleabhar an dalta.
- Cuairt ar rang eile, nó chun oifig an Phríomhoide le haghaidh moladh.
- Moladh ós comhair ranga.
- Teagmháil labhartha nó i scríbhinn le tuismitheoirí.
Smachtú Mí-iompraíochta
Is le haghaidh mí-iompraíocht a smachtú agus dea-iompraíocht a chur chun cinn a úsáidtear smachtanna agus straitéisí eile. Cuirfear smachtanna i bhfeidhm de réir déine na mí-iompraíochta, ag braith ar aois agus forás mothúchánach. Is féidir go mbeidh na nithe a leanas san áireamh:
(1) Plé leis an dalta ar bhunús réasúin.
(2) Íde béil agus moltaí maidir le conas feabhsú.
(3) Aonrú amach sealadach ón ngrúpa sa rang agus/nó an dalta a bhogadh go rang eile.
(4) Pribhléidí a bhaint den dalta.
- Bheith bainte den fhoireann scoile má tá mí-iompraíocht seasmhach.
- Gan a bheith glactha ar an turas scoile.
- Gan bheith ceadaithe páirt a ghlacadh in eachtraí seach-churaclaim(comórtaisí… 7rl)
(5) An dalta a sheoladh chuig an Príomhoide.
(6) Teagmháil le tuismitheoirí.
(7) Eisiamh (cur ar fionraí nó díbirt) ón scoil (i gcomhréir le Rial 130 de Rialacha le haghaidh Scoileanna Náisiúnta mar atá leasaithe ag ciorcláin agus ag an Acht Oideachais (Leas) 2000).
Ní srianfar daltaí ó achar curaclaim ach amháin ar bhonn sláinte/sábháilteachta.
Cur ar fionraí/díbirt
I dtaobh mí-iompraíocht an-tromchúiseach nó cásanna athdhéanta mí-iompraíochta is féidir cur ar fionraí a roghnú mar réiteach. Iarrfar ar thuismitheoirí teacht chun na scoile leis an scéal a phlé. Féachfar ar iompraíocht atá forrántach, bagarthach nó foréigneach i gcoinne múinteoir nó dalta, mar dhroch-iompraíocht trom nó dona.
Nuair a tharlaíonn cásanna mí-iompraíochta arís agus arís eile, cuirfear fios ar Chathaoirleach an Bhord Bainistíochta agus iarrfar ar na tuismitheoirí, i scríbhinn, teacht chun na scoile chun bualadh leis an gCathaoirleach agus an Príomhoide.
Muna dtugann na tuismitheoirí gealltanas go n-iompróidh an dalta é féin ar bhonn sásúil as sin amach, is féidir an dalta a chur ar fionraí ar feadh tréimhse. Sara ndéantar é sin, más féidir, féadfaidh an Príomhoide an cás a athbhreithniú, i gcomhairle le múinteoirí agus baill eile de chomhphobal na scoile a bhfuil baint acu leis an scéal. Déanfar eachtraí mí-iompraíochta an dalta a chur san áireamh, féachaint an bhfuil pátrún ag baint leo, agus an comhthéacs a bhreithniú – agus scrúdófar smachtbhannaí agus cineálacha eile idirghabhála, agus an toradh a bhí orthu, chomh maith le pé tuairisc liachta a bhaineann leis an gcás. Beidh fionraíocht i bhfeidhm i gcomhréir leis na Rialacha le haghaidh Scoileanna Náisiúnta agus Acht Oideachais (Leas) 2000.
I gcás go bhfuil an mhí-iompraíocht an-tromchúiseach ar fad, nuair a chaitear ord agus smacht a choimeád sa tsiúl, agus chun sábháilteacht na bpáistí a chinntiú, féadfaidh an Bord an Cathaoirleach/Príomhoide a údarú chun an dalta a chur ar fionraí láithreach ar feadh trí lá scoile ar a mhéid, go dtí gur féidir an cás a phlé leis na tuismitheoirí.
Is féidir díbirt a dhéanamh freisin, i gcásanna antoisceacha, i gcomhréir leis na Rialacha le haghaidh Scoileanna Náisiúnta agus Acht Oideachais (Leas) 2000. Sara ndéantar dalta a chur ar fionraí nó a dhíbirt, caithfidh an Bord an tOifigeach Oideachais Áitiúil (Leas) a chur ar an eolas i scríbhinn i gcomhréir le Mír 24 den Acht Oideachais (Leas).
Fionraíocht a chur ar ceal (Aischur)
Le linn tréimhse fionraíochta, nó ina dhiaidh, is féidir le tuismitheoirí iarratas a chur isteach chun an dalta a aischur sa scoil,. Caithfidh na tuismitheoirí gealltanas sásúil a thabhairt go ndéanfaidh an dalta é féin a iompar i gcomhréir le Cód Iompraíochta na scoile agus caithfidh an Príomhoide a bheith sásta nach mbeidh an t-aischur ina údár riosca don dalta féin, do dhaltaí éile nó don bhfoireann. Déanfar plean iompraíochta a ullmhú don dalta, más gá, le cabhair an Phríomhoide, agus scaoilfear an dalta ar ais go foirmeálta go dtí an rang.
Rialacha Scoile
Bíonn a laghad rialacha agus is féidir agus iad leagtha amach chun aird mar is cuí a thabhairt do shláinte, sábháilteacht agus leas na mball uile i gcomhphobal na scoile. Beidh na rialacha agus rialúchán á gcur in iúl go soiléir agus á gcur i bhfeidhm go comhseasmhach agus go cothrom. Beidh na rialacha ranga agus rialacha timpeall na scoile scríofa ar an bhalla i ngach seomra ranga.
Roimh/Tar éis Scoile
Meabhraítear do thuismitheoirí nach nglacann foireann na scoile freagracht i leith daltaí roimh am oscailte oifigiúil na scoile (9.20r.n.) nó tar éis am dúnta (2.00i.n., Náionáin) agus (3.00i.n., Ranganna eile).
An Bus Scoile:
Cuirtear i gcuimhne do thuismitheoirí nach bhfuil an scoil freagrach d’iompraíocht pháistí ar an bhus. Caithfidh gach tuimitheoir bheith freagrach as iompraíocht a bpáiste/bpáistí féin agus iad ag taisteal ar an bhus scoile.
Má fhaigheann an Múinteoir Ranga tuairisc faoi mhí-iompraíocht ar an bhus, cuirfear seo in iúl don Phríomhoide agus cuirfidh an Príomhoide seo in iúl do na tuismitheoirí i gceist i bhfoirm scríbhinn.
Rialacha
Seomra Ranga
Caithfear treoracha an mhúinteora a leanúint. (Déan mar a deir an múinteoir leat.)
Ba chóir do dhaltaí obair a dhéanamh chomh maith agus is féidir leo agus cleachtaí a bheith néata. (Bí ag obair go dian.)
Ba chóir do dhaltaí fanacht ina suí muna ndeirtear leo a mhalairt a dhéanamh. Tá seo tábhachtach go háirithe nuair a bhíonn an múinteoir lasmuigh. (Suigh i d’áit féin.)
Ba chóir do dhaltaí gan cur isteach ar dhaoine eile lena gcuid lámha, cosa, nithe pearsanta. (Ná bí ag briseadh isteach ar an múinteoir ná ag cur isteach ar dhaltaí eile ná a gcuid nithe pearsanta.)
Rialacha timpeall na scoile
Ba chóir do dhaltaí siúl go ciúin ins na dorchlaí, ag dul go dtí an clós/halla agus ag teacht ar ais.
Níor chóir do dhaltaí an clós a fhágáil gan cead an mhúinteora.
Ba chóir do dhaltaí súgradh a dhéanamh go sábháilte i gcónaí. Tá cosc ar iompraíocht a bhíonn frithshóisialta, dainséarach, nó goilliúnach (m.sh. iomrascáil, greim mhuinéil, marcaíocht ar dhroim a chéile, bulaíocht, imeaglú, spochadh, maslú, troid, caitheamh seile, ciceáil, ruathrú i ngrúpaí, droch-chaint, eisiatacht)
Ba chóir do dhaltaí siúl i dtreo an doras ar maidin, tar éis am sosa agus tar éis am lóin.
Ba chóir do dhaltaí siúl i dtreo na ngeataí ag am dul abhaile.
Slat Tomhais
Éireoidh leis an pholasaí seo
- Nuair a bheás impríocht dearfach le feiceáil sna seomraí ranga, sa chlós agus i dtimpeallacht na scoile.
- Nuair a bheás nósanna imeachtaí cúrtha i bhfeidhm ag múinteoirí go comhseasmhach agus go cothrom.
- Nuair a bheás aischothú dearfach ag teacht ó mhúinteoirí, ó thuismitheoirí agus ó pháistí.
Rólanna agus Dualgaisí
Dualgais an Bhord Bainistíochta
- Timpeallacht atá compórdach agus sábháilte a chur ar fáil.
- Tacú leis an bPríomhoide agus leis an bhfoireann chun an cód a chur i bhfeidhm.
- An cód a dhaingniú.
Dualgais an Phríomhoide
- Atmaisféar dearfach a chothú sa scoil,
- Cinntiú go ndéantar an Cód Iompraíochta a chur i bhfeidhm go comhseasmhach agus go cothrom.
- Socruithe a dhéanamh chun athbhreithniú a dhéanamh ar an gCód, de réir mar is gá.
Dualgais na Múinteoirí
Tacú le, agus cur i bhfeidhm cód iompraíochta na scoile.
- Timpeallacht oibre sábháilte a chruthú le haghaidh gach dalta.
- Dea-obair a aithint agus a mholadh.
- Obair scoile a ullmhú agus a bhfuil déanta ag daltaí a cheartú.
- Buanna indibhidiúla agus difríochtaí idir dhaltaí éagsúla a aithint agus deiseanna a chur ar fail dóibh araon.
- A bheith múinte, comhsheasmhach agus cothrom.
- Bheith cinnte nach mbeidh mórán deiseanna ann chun iompraíocht toirmeascach a chur sa tsiúl.
- Dul i ngleic le mí-iompraíocht ar bhealach oiriúnach.
- Cásanna troma mí-iompraíochta nó cásanna athdhéanta mí-iompraíochta a thaifead. (i lámhleabhar an Oide nó i ndialann phearsanta)
- Tá lámhleabhar san oifig ina ndeántar taifead ar eachtraí mí-iompraíóchta sa chlós.
- Tacú le comhghleacaithe.
- Teagmháil le tuismitheoirí nuair is gá agus tuairisc a thabhairt ar cheisteanna tábhachtacha dóibh.
Dualgais na nDaltaí
- Freastal ar scoil go rialta agus go poncúil.
- Éisteacht leis na múinteoirí agus aird a thabhairt ar threoracha/chomhairle.
- Meas a thaispeáint do gach duine i gcomhphobal na scoile.
- Bheith cúramach i leith réadmhaoin na scoile agus na ndaltaí eile.
- Gan é/í féin a iompar ar bhealach ar bith a chuirfeadh daoine eile i ndainséar.
- Gan focail ghéara a rá, eascainí nó duine a bhaint as a ainm.
- Fáilte a chur roimh daltaí eile páirt a ghlacadh i gcluichí/ngníomhaíochtaí.
- Ábhair/leabhair chuí a bhreith ar scoil.
- Rialacha scoile agus ranga a choimeád.
Dualgais na dtuismitheoirí/caomhnóirí
Moladh do pháistí ómos a bheith acu dóibh féin agus do réadmhaoin.
- Cinntiú go bhfreastalaíonn páistí go rialta agus go poncúil.
- Spéis a chur in obair scoile na ndaltaí, tacú leo agus an obair a mholadh.
- Bheith ar an eolas maidir leis an gCód Iompraíochta, agus tacú le cur i bhfeidhm an chóid.
- Comhoibriú le múinteoirí i gcás go mbíonn iompraíocht an dalta ag cur isteach ar dhaoine eile.
- Teagmháil leis an scoil i dtaobh fadhb ar bith a d’fhéadfadh cur isteach ar dhul chun cinn/iompraíocht an pháiste.
Cur i bhfeidhm:
Beidh na polasaí seo i bhfeidhm ón 1ú Samhain 2010.
Athbhreithniú
Deánfar athbhreithniú ar an bpolasaí seo i Meán Fomhair 2011 agus má tá gá le haoin athraithe déanfar sin leis.
Daingniú an Bord Bainistíochta an cód seo a dhaingiú ar an